Jak powstaje pellet?

Pellet drzewny powstaje przez odpowiednie przygotowanie biomasy, jej wysuszenie, rozdrobnienie i sprasowanie pod wysokim naciskiem w niewielkie cylindryczne granulki. Po granulowaniu pellet jest chłodzony, odsiewany z nadmiaru drobnej frakcji, kontrolowany jakościowo, a następnie pakowany lub przygotowywany do sprzedaży luzem.

Choć gotowa granulka wygląda niepozornie, na jej parametry wpływa jakość surowca, wilgotność, stopień rozdrobnienia, warunki granulowania, chłodzenie i kontrola procesu. Dlatego nie każdy pellet wyprodukowany z drewna będzie miał identyczną wartość opałową, zawartość popiołu czy trwałość mechaniczną.

Jak powstaje pellet? Proces w 8 krokach

1. Przyjęcie i kontrola surowca
2. Wstępne przygotowanie materiału
3. Suszenie biomasy
4. Rozdrabnianie i ujednolicanie frakcji
5. Kondycjonowanie surowca
6. Granulowanie w peleciarce
7. Chłodzenie i odsiewanie
8. Kontrola jakości i pakowanie

Z czego powstaje pellet drzewny?

Podstawowym surowcem jest biomasa drzewna. W zależności od rodzaju produktu i systemu jakości można wykorzystywać m.in. odpowiednie drewno oraz chemicznie nieprzetworzone produkty uboczne i pozostałości przemysłu drzewnego, takie jak trociny czy wióry.

Szczególnie ważne jest, aby surowiec nie był zanieczyszczony materiałami niepożądanymi. W certyfikacji ENplus nie dopuszcza się m.in. drewna rozbiórkowego ani drewna poddanego obróbce chemicznej.

Sama informacja „pellet sosnowy”, „pellet liściasty” czy „pellet z trocin” nie wystarcza jeszcze do oceny jakości. O gotowym paliwie znacznie więcej mówią jego rzeczywiste parametry laboratoryjne.

Czy pellet produkuje się wyłącznie z odpadów drzewnych?

Nie. Takie stwierdzenie jest zbyt dużym uproszczeniem.

W przypadku klasy ENplus A1 dopuszczone jest m.in. drewno pniowe oraz chemicznie nieprzetworzone produkty uboczne i pozostałości przemysłu drzewnego.

Oznacza to, że nie należy definiować pelletu jako paliwa, które zawsze i bez wyjątku powstaje wyłącznie z odpadu. Dużo ważniejsze jest pochodzenie i jakość surowca oraz zgodność gotowego produktu z wymaganiami danej klasy.

Etap 1. Przyjęcie i kontrola surowca

Produkcja dobrej jakości pelletu rozpoczyna się jeszcze przed uruchomieniem granulatora. Najpierw trzeba sprawdzić materiał, który trafi na linię produkcyjną.

Znaczenie mają m.in. pochodzenie surowca, jego czystość, zawartość wilgoci oraz występowanie obcych materiałów. Zanieczyszczenia mogą później pogorszyć parametry gotowego pelletu lub uszkodzić elementy linii produkcyjnej.

W certyfikowanym systemie produkcji kontrola surowca i jego dokumentacji jest jednym z elementów zarządzania jakością.

Etap 2. Przygotowanie biomasy do produkcji pelletu

Surowiec musi zostać przygotowany tak, aby nadawał się do dalszego suszenia, rozdrabniania i granulowania.

W zależności od materiału może być konieczne jego wstępne rozdrobnienie, oczyszczenie lub oddzielenie większych zanieczyszczeń. Zakład wykorzystujący drobne trociny może potrzebować innego przygotowania niż linia pracująca z większymi kawałkami biomasy.

Celem jest uzyskanie możliwie jednorodnego materiału wejściowego, który można później stabilnie przetwarzać.

Etap 3. Suszenie surowca

Wilgotność biomasy ma bardzo duże znaczenie dla późniejszego procesu granulowania. Zbyt mokry materiał trudno prawidłowo sprasować, a nadmierna ilość wody pogarsza również parametry energetyczne paliwa.

Dlatego surowiec jest suszony do poziomu odpowiedniego dla konkretnej technologii produkcji.

Nie ma jednej uniwersalnej temperatury ani czasu suszenia dla każdego zakładu. Parametry zależą m.in. od początkowej wilgotności, rodzaju materiału i zastosowanej instalacji.

Etap 4. Rozdrabnianie biomasy

Po wysuszeniu materiał jest rozdrabniany do frakcji odpowiedniej dla zastosowanego granulatora.

Jednorodne rozdrobnienie pomaga uzyskać bardziej powtarzalny granulat. Zbyt duże fragmenty surowca mogą utrudniać pracę matrycy, natomiast niekontrolowana ilość bardzo drobnego materiału również nie jest pożądana.

Rozdrabnianie jest więc jednym z etapów, który wpływa później na trwałość i jednorodność gotowych granulek.

Etap 5. Kondycjonowanie surowca przed granulowaniem

Przed właściwym prasowaniem parametry surowca mogą wymagać dodatkowego dostosowania do technologii granulowania.

Kontroluje się przede wszystkim wilgotność i właściwości materiału, tak aby mógł być równomiernie podawany do granulatora i prawidłowo przechodzić przez matrycę.

Dokładny sposób kondycjonowania jest zależny od konkretnej linii technologicznej i wykorzystywanego surowca.

Etap 6. Granulowanie – jak powstaje charakterystyczny wałeczek pelletu?

To kluczowy moment całego procesu. Przygotowany materiał trafia do granulatora, nazywanego również peleciarką.

Rolki dociskają rozdrobnioną biomasę do matrycy, a materiał pod dużym naciskiem przechodzi przez jej otwory. Właśnie wtedy uzyskuje charakterystyczną cylindryczną formę.

Średnica gotowego granulatu jest związana m.in. z rozmiarem otworów matrycy. W domowych instalacjach bardzo często spotyka się pellet o średnicy około 6 mm.

W procesie działają jednocześnie nacisk, tarcie i podwyższona temperatura, co pomaga w formowaniu zwartego granulatu.

Co spaja pellet? Lignina, ciśnienie i dodatki

Drewno naturalnie zawiera ligninę. Pod wpływem warunków występujących podczas granulowania pomaga ona wiązać cząstki drewna w zwartą granulkę.

Dlatego pellet można produkować bez syntetycznych substancji klejących. Nie oznacza to jednak, że każdy pellet na rynku musi być produkowany całkowicie bez jakichkolwiek dodatków technologicznych.

Etap 7. Chłodzenie pelletu

Pellet opuszczający granulator jest ciepły. Nie powinien trafiać bezpośrednio do finalnego magazynu lub opakowania.

Granulat przechodzi więc przez układ chłodzenia, w którym jego temperatura zostaje obniżona, a struktura stabilizuje się.

Prawidłowe chłodzenie jest ważne zarówno dla trwałości produktu, jak i późniejszego bezpiecznego przechowywania.

Etap 8. Odsiewanie i usuwanie drobnej frakcji

W czasie granulowania, chłodzenia i transportowania pelletu część materiału może się pokruszyć. Dlatego gotowy granulat jest przesiewany, aby oddzielić nadmierną ilość pyłu i drobnych cząstek.

Ma to znaczenie dla jakości handlowej produktu. Duża ilość pyłu może zwiększać bałagan przy obsłudze i wpływać na sposób pracy systemu podawania paliwa.

Po odsianiu pellet może zostać skierowany do magazynu, pakowania w worki albo przygotowany do sprzedaży luzem.

Jak kontroluje się jakość pelletu po produkcji?

Gotowy pellet może wyglądać dobrze, a mimo to różnić się parametrami energetycznymi i mechanicznymi. Dlatego właściwa kontrola jakości nie kończy się na oględzinach granulatu.

Wartość opałową szczegółowo omawiamy w osobnym poradniku: jak sprawdzić kaloryczność pelletu .

Jak wygląda produkcja pelletu ENplus A1?

W przypadku pelletu certyfikowanego ENplus kontrola nie dotyczy jedynie jednej próbki gotowego paliwa. System obejmuje również wymagania dotyczące surowca, produkcji, przechowywania, pakowania, kontroli jakości i dostawy.

Certyfikowany producent musi prowadzić odpowiedni system kontroli, dokumentować pochodzenie surowca oraz wykonywać wymagane badania i kontrole gotowego produktu.

Sama informacja „pellet A1” nie powinna więc być traktowana jako tożsama z certyfikatem ENplus. Jeżeli produkt używa oznaczeń ENplus, warto sprawdzić numer certyfikatu i status firmy w oficjalnej bazie systemu.

Jakie parametry powinien osiągnąć pellet A1?

Po zakończeniu produkcji pellet nie jest oceniany jedynie na podstawie tego, czy granulka wygląda estetycznie. Dla klasy A1 określa się konkretne parametry jakościowe.

Czy kolor pelletu zależy od sposobu produkcji?

Tak, kolor granulatu może zależeć m.in. od rodzaju surowca, udziału poszczególnych części drewna oraz warunków procesu produkcyjnego.

Nie oznacza to jednak, że jasny pellet jest automatycznie bardziej kaloryczny, a ciemny gorszy. Takiej oceny nie da się wiarygodnie przeprowadzić tylko wzrokowo.

Do porównania produktów bardziej przydatne są wyniki badań wartości opałowej, popiołu, wilgotności i wytrzymałości mechanicznej.

Dlaczego pellet po wyjściu z granulatora jest błyszczący?

Powierzchnia pelletu może stać się gładka i lekko błyszcząca wskutek działania nacisku, tarcia i temperatury podczas przechodzenia materiału przez matrycę.

Sam połysk również nie jest wystarczającym dowodem wysokiej jakości. Pellet trzeba oceniać na podstawie mierzalnych parametrów, a nie jednej cechy wyglądu.

Czy można zrobić pellet samodzielnie?

Technicznie możliwe jest wytwarzanie granulatu przy użyciu niewielkiej peleciarki, ale uzyskanie powtarzalnego paliwa o kontrolowanych parametrach jest znacznie trudniejsze niż samo uformowanie granulek.

Trzeba kontrolować m.in. wilgotność surowca, jego czystość, stopień rozdrobnienia, ustawienia granulatora, chłodzenie oraz jakość gotowego produktu.

Domowe wykonanie pelletu nie oznacza automatycznie, że spełnia on wymagania klasy A1 lub wymagania konkretnego kotła.

Co dzieje się z pelletem po wyprodukowaniu?

Gotowy i schłodzony pellet jest kierowany do magazynu, pakowania lub dystrybucji luzem.

Również po zakończeniu produkcji ważne jest zabezpieczenie paliwa przed wilgocią i zanieczyszczeniem. Niewłaściwe magazynowanie może pogorszyć stan nawet bardzo dobrego produktu.

Szczegółowe zasady opisujemy w poradniku jak prawidłowo przechowywać pellet .

Proces produkcji nie wystarczy do oceny pelletu

Informacja, że pellet powstał z sosny, trocin lub określonej technologii nie zastępuje danych dotyczących gotowego produktu.

Jeśli chcesz dowiedzieć się, jak porównywać już wyprodukowane paliwo, zobacz: czym jest pellet i jakie powinien mieć parametry oraz pellet wysokokaloryczny – ile MJ/kg powinien mieć .

Pellet drzewny w ofercie

Przy zakupie gotowego pelletu zwracaj uwagę przede wszystkim na parametry produktu i zgodność paliwa z wymaganiami urządzenia.

Wszystkie aktualne produkty znajdziesz w kategorii pellet drzewny i opałowy .

Najczęściej zadawane pytania o produkcję pelletu

Gotowy pellet oceniaj po parametrach, nie tylko po sposobie produkcji

Surowiec i proces produkcyjny są ważne, ale przy zakupie porównuj przede wszystkim parametry gotowego paliwa: wartość opałową, wilgotność, popiół, trwałość, średnicę i zgodność z wymaganiami swojego urządzenia.

Zobacz aktualną ofertę pelletu